Jak wielki jest wpływ temperatury na życie człowieka łatwo się przekonać wychodząc nago na mróz, lub w futrze na plażę podczas gorącego lata. Nie proponujemy jednak przeprowadzania takich eksperymentów na sobie, tylko zapoznanie się z konsekwencjami działania ekstremalnie wysokich i niskich temperatur. 

Rys. - "Zakres możliwych do zniesienia zmian temperatury wewnętrznej człowieka" - według: Du Bois 1948

Powyższy wykres przedstawia zakres przy  wewnętrznej temperaturze człowieka. Poniżej przedstawiono naszą zewnętrzną  wytrzymałość:

Rys.-  "Próg wrażliwości na ciepło, zimno i oparzenia przy różnej ciepłocie skóry". Wg. Boudun, Barbizet, Huong (1955)

oparzenie i przegrzanie

Pokażcie mi człowieka, który choć raz w życiu, choćby w minimalny sposób czymś się nie sparzył. Pogratuluję mu szczęścia, a być może raczej refleksu. Niestety, normalnie "czyhają" na nas nie tylko gorące płyny, ale i podgrzane materiały, płomienie i gorące gazy. Przyjmuje się, że oparzenia 10% powierzchni skóry wymagają już leczenia szpitalnego, a oparzenie  ponad 50% to już bardzo wysokie zagrożenie życia. Ponad 75 % oparzonej powierzchni ciała kończy się zazwyczaj śmiercią. 

Wyróżniono 4 podstawowe stopnie poparzenia:

  • I - zaczerwienienie (rumień oparzeniowy) - następuje wskutek rozszerzenia naczyń krwionośnych i wypełnienia ich krwią;
  • II - pęcherze i obrzęki - wypełnione płynem wysiękowym;
  • III - martwica - skóry i czasem tkanek położonych głębiej. Powstaje w skutek działania temperatur przekraczających 70-80 o C;
  • IV - zwęglenie - przede wszystkim tkanek miękkich, ale czasem i kości. Powstaje zazwyczaj w skutek działania płomienia.  

Rys. - "Cztery stopnie poparzenia" wg. Smitth, Bienegraber

Oparzenia są groźne przede wszystkim dlatego, że łatwo mogą wywołać ciężki wstrząs pourazowy, w skutek przesunięcia osocza z łożyska naczyniowego do uszkodzonych tkanek. Organizm za wszelką cenę stara się odzyskać utraconą równowagę fizjologiczną. Niestety, nawet u osób które przeżyły pożary itp. po pewnym czasie może dojść do zgonu na skutek doznanego oparzenia. Prowadzić bowiem ono może do zaburzenia metabolizmu nerek, zapalenia dróg oddechowych i płuc, zapalenia zakrzepowego naczyń, owrzodzenia żołądka, zespołów krwotokowych i wyniszczenia nadnerczy. Jak więc widać, jest się czego bać. 

W praktyce sądowo-lekarskiej niezmierne ważne czasem bywa ustalenie czy dana osoba zginęła w pożarze, czy tez była martwa już przed wybuchem ognia. Aby zróżnicować, czy obrażenia są pośmiertne czy przyżyciowe ustala się m. innymi:

  • obecność hemoglobiny tlenkowej we krwi - która świadczy o tym, że dany człowiek oddychał w atmosferze o dużej zawartości dwutlenku węgla. Pamiętać jednak należy, że tlenek może być wchłonięty przez skórę i nawet po śmierci łączy się z hemoglobiną;
  • obecność cząsteczek sadzy i nadpalonych materiałów w drogach oddechowych - badana jest tu obecność w oskrzelach i pęcherzykach płucnych;
  • jasne smugi na skórze powiek - żywy człowiek w zasięgu płomieni odruchowo zaciska oczy; 
  • stwierdzenie innej, nie związanej z pożarem przyczyny śmierci - np. rany kłutej itp. 

Bardzo charakterystyczne jest ułożenie zwłok znajdowanych w pożarach - tzw. pozycja bokserska (patrz słowniczek). 

Rys. - "Pozycja "bokserska" spalonych zwłok" - źródło: Olbrycht

Innym rodzajem śmierci wskutek wysokiej temperatury jest tzw. udar cieplny. Górna granica temperatury ciała dla człowieka wynosi 41 o C. Jej przekroczenie może prowadzić do śmierci. Organizm nie jest wówczas zdolny do dalszego kompensowania odpływu ciepła. Klasyczne objawy to: temperatura ciała około 40 oC, gorąca i sucha skóra, zaburzenia czucia, spadek ciśnienia tętniczego, zaburzenia akcji serca, hiperwentylacja.

Skomentuj artykuł na forum

:: Jak odczytać fałszywe dokumenty i numery VIN
:: DISCOVERY - Zbrodnie, które wstrząsnęły światem
:: Człowiek z Maree
:: Tajemnica Gatton
:: Tutoriale kryminalistyczne

:: NOWE! Puzzle

:: Przygody detektywa Maxa

:: Quiz
:: VIII Edycja Konkursu Wiedzy Kryminalistycznej im. prof. Brunona Hołysta
:: Test wiedzy o historii medycyny
:: Test wiedzy o kryminalistyce i medycynie sądowej
:: Układanka
:: Zagadki kryminalne

"Pierwszy poranny paradoks: jeśli wieczorem położyć się w butach, to z rana - nie wiedzieć czemu - głowa boli."


GALIEL@WEBGROUP 2005